አማርኛ መፃፊያ ሶፍትዌር | Keyman for Amharic ☞ እዚህ በመጫን ይጠቀሙ
በአማርኛ እንዴት ታይፕ አደርጋለሁ?
አማርኛን ፊደሎችን በኮምፒውተር ላይ ታይፕ ለማድረግ የአማርኛ ድምጾችን ተቀራራቢ በሆነ የእንግሊዝኛ ፊደሎች በመፈለግ (“phonetic” በሚባል የቋንቋ አመለካከት) መጠቀም ይቻላል። ማንኛውንም የፊደል መደብ ስንጫን የምናገኘው ስድስተኛውን የአማርኛ ፊደል ወይም ሳድስ የሆነውን ፊደል ነው። ሌሎቹን ሆሄያቶች ለማግኘት የእንግሊዝኛ አናባቢ የሆኑትን ማለትም “vowels” አብሮ በመምታት ፊደሉን መቀየር ይቻላል። የሚወክሉዋቸውም አናባቢዎች፦ አ-e ፥ ኡ-u ፥ ኢ-i ፥ አ-a ፥ ኤ-ee እና ኦ-o ናቸው።
ለምሳሌ፦ “ሰላም”ን ታይፕ ለማድረግ “selam” በማለት ነው።
ሀ/ | አማርኛ ከእንግሊዝኛ የበለጠ ብዙ ድምጽ ወይም ፊደል ስላለው አንዳንድ ጊዜ የሚወክለው ቃል ላይኖረው ይችላል። ለምሳሌ በእንግሊዝኛ “ጠ”ን ታይፕ ለማድረግ የቀረበው ፊደል “t” ቢሆንም “t” በጣም ወደ “ተ” ስለሚቀርብ ያንን ያስገኛል። ግን ትልቁን “T” ከተጠቀምን የምንፈልገውን ፊደል ማለትም “ጠ”ን እናገኛለን። |
ለምሳሌ፦ “TeenaysTlN” – “ጤናይስጥልኝ” ይሆናል።
ለ/ | በዛው ሕግ ደግሞ “ኝ” “ኝ”ን ወክሏል። እዚህ ላይ የምንረዳው የምንገምተው የአማርኛ ፊደል በትንሹ የእንግሊዝኛ ፊደል መቀርጽ ካልቻለ ትልቁን የእንግሊዝኛ ፊደል መጠቀም ይረዳል። ይህም ካልሆነሁለቴ በመድገም ፊደሉን ማግኘት ይቻላል። በተለይ መደጋገሙ የሚረዳው ተደጋጋሚ ሆሄያት ላላቸው እንደ “ሀ” እና “ሰ” ነው። |
| ለምሳሌ፦ | “sselam” | – “ሠላም” ይሆናል። |
| “SSeHey” | – “ፀሐይ” ይሆናል። |
ሐ/ | ልዩ የሆኑትን ፊደሎች ማለትም ሏ ፥ ሟ ፥ ኋ ለማግኘት ሁለት ዘዴዎችን መጠቀም ይቻላል። ውጤታቸው ግን ያው ነው። |
ለምሳሌ፦ “mWa” ለማግኘት “mwwa” መምታት ወይም “ሟ” ነው።
መ/ | በመጨረሻ ልናስረዳ የምንፈልገው የአጣቃሽ ወይም ‘ (apostrophe) ጥቅም ነው። የአንዳንድ ቃላቶች አወቃቀር ሳድስ ሆኖ በአናባቢ ሲቀጥል የአጣቃሽ ምልክቱን መጠቀም ያስፈልጋል። ለምሳሌ “ገብርኤል” ስንል ከ”ር” በኋላ “ኤ” ስለምንጠቀም “gebr’El” ማለት አለብን። አጣቃሹን ባንጠቀም ግን “ር” ወደ “ረ” ይቀየራል። (ትልቁ “E” ደግሞ “ኤ” ለማግኘት አቋሯጩ ዘዴ ነው።) |
| ለምሳሌ፦ | “mel’ak” | – “መልአክ” ይሆናል። |
| “m’eeraf” | – “ምዕራፍ” ይሆናል። |
አጣቃሹን ለቁጥሮች ደግሞ እንዲሁ እንጥቀምበታለን። |
| ለምሳሌ፦ | ‘1 – ፩ ይሆናል። |
| ‘2 – ፪ ይሆናል። |
እንዲሁም አጣቃሹን ሁለቴ በመምታት ምልክቱን እራሱን ለምግኘት ይቻላል። ይህም ደንብ ለአብዛኛው ምልክቶች ይጠቅማል። |
| ለምሳሌ፦ | “,” | በመጀመሪያ ጊዜ “፣” ይሆናል። |
| በሁለተኛ ጊዜ “፥” እራሱን ይሆናል። | ||
| በሦስተኛ ጊዜ “,” እራሱን ይሆናል። | ||
| “:” | በመጀመሪያ ጊዜ “፡” ይሆናል። | |
| በሁለተኛ ጊዜ አራት ነጥብ ይሆናል። |
ለፍስሃ በርተሎሜኦስ እናመሰግናለን።
Unshifted
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
With Shift
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
SERA-EZ Fidel
ቤተሰብ | ግዕዝ | ካዕብ | ሣልስ | ራብዕ | ኃምስ | ሳድስ | ሳብዕ | ዘመደ-ግዕዝ | ዘመደ-ካዕብ | ዘመደ-ሣልስ | ዘመደ-ራብዕ | ዘመደ-ኃምስ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
ሆይ | ሀhe | ሁhu | ሂhi | ሃha | ሄhee | ህh | ሆho | |||||
ላዊ | ለle | ሉlu | ሊli | ላla | ሌlee | ልl | ሎlo | ሏlwwalWa | ||||
ሐውት | ሐHe | ሑHu | ሒHi | ሓHa | ሔHee | ሕH | ሖHo | ሗHwwaHWa | ||||
ማይ | መme | ሙmu | ሚmi | ማma | ሜmee | ምm | ሞmo | ሟmwwamWa | ||||
ሠውት | ሠsse | ሡssu | ሢssi | ሣssa | ሤssee | ሥss | ሦsso | ሧssWa | ||||
ርእስ | ረre | ሩru | ሪri | ራra | ሬree | ርr | ሮro | ሯrwwarWa | ||||
ሳት | ሰse | ሱsu | ሲsi | ሳsa | ሴsee | ስs | ሶso | ሷswwasWa | ||||
ሻ-ሳት | ሸxe | ሹxu | ሺxi | ሻxa | ሼxee | ሽx | ሾxo | ቷtwwatWa | ||||
ቃፍ | ቀqe | ቁqu | ቂqi | ቃqa | ቄqee | ቅq | ቆqo | ቈqwweqWe | ቊqwwiqWi | ቍqwwuqWu | ቋqwwaqWa | ቌqwweeqWee |
ቐ-ቃፍ | ቐQe | ቑQu | ቒQi | ቓQa | ቔQee | ቕQ | ቖQo | ቘQwweQWe | ቚQwwiQWi | ቝQwwuQWu | ቛQwwaQWa | ቜQwweeQWee |
ቤት | በbe | ቡbu | ቢbi | ባba | ቤbee | ብb | ቦbo | ቧbwwabWa | ||||
ቬ-ቤት | ቨve | ቩvu | ቪvi | ቫva | ቬvee | ቭv | ቮvo | ቯvwwavWa | ||||
ታው | ተte | ቱtu | ቲti | ታta | ቴtee | ትt | ቶto | ቷtwwatWa | ||||
ቻ-ታው | ቸce | ቹcu | ቺci | ቻca | ቼcee | ችc | ቾco | ቿcwwacWa | ||||
ኀርም | ኀhhe | ኁhhu | ኂhhi | ኃhha | ኄhhee | ኅhh | ኆhho | ኈhwwehWe | ኊhwwihWi | ኍhwwuhWu | ኋhwwahWa | ኌhwweehWee |
ነሐስ | ነne | ኑnu | ኒni | ናna | ኔnee | ንn | ኖno | ኗnwwanWa | ||||
ኛ-ነሐስ | ኘNe | ኙNu | ኚNi | ኛNa | ኜNee | ኝN | ኞNo | ኟNwwaNWa | ||||
አልፍ | አa | አu | ኢi | ኣA | ኤE | እe | ኦo | ኧeW | ||||
ካፍ | ከke | ኩku | ኪki | ካka | ኬkee | ክk | ኮko | ኰkwwekWe | ኲkwwikWi | ኵkwwukWu | ኳkwwakWa | ኴkwweekWee |
ኻ-ካፍ | ኸKe | ኹKu | ኺKi | ኻKa | ኼKee | ኽK | ኾKo | ዀKwweKWe | ዂKwwiKWi | ዅKwwuKWu | ዃKwwaKWa | ዄKwweeKWee |
ወዌ | ወwe | ዉwu | ዊwi | ዋwa | ዌwee | ውw | ዎwo | |||||
ዐይን | ዐeee | ዑuu | ዒii | ዓaa | ዔEE | ዕee | ዖoo | |||||
ዘይ | ዘze | ዙzu | ዚzi | ዛza | ዜzee | ዝz | ዞzo | ዟzwwazWa | ||||
ዠ-ዘይ | ዠZe | ዡZu | ዢZi | ዣZa | ዤZee | ዥZ | ዦZo | ዧZwwaZWa | ||||
የመነ | የye | ዩyu | ዪyi | ያya | ዬyee | ይy | ዮyo | |||||
ድንት | ደde | ዱdu | ዲdi | ዳda | ዴdee | ድd | ዶdo | ዷdwwadWa | ||||
ዽ-ድንት | ዸDe | ዹDu | ዺDi | ዻDa | ዼDee | ዽD | ዾDo | ዿDwwaDWa | ||||
ጅ-ድንት | ጀje | ጁju | ጂji | ጃja | ጄjee | ጅj | ጆjo | ጇjwwajWa | ||||
ገምል | ገge | ጉgu | ጊgi | ጋga | ጌgee | ግg | ጎgo | ጐgwwegWe | ጒgwwigWi | ጕgwwugWu | ጓgwwagWa | ጔgwweegWee |
ጘ-ገምል | ጘGe | ጙGu | ጚGi | ጛGa | ጜGee | ጝG | ጞGo | |||||
ጠይት | ጠTe | ጡTu | ጢTi | ጣTa | ጤTee | ጥT | ጦTo | ጧTwwaTWa | ||||
ጨ-ጠይት | ጨCe | ጩCu | ጪCi | ጫCa | ጬCee | ጭC | ጮCo | ጯCwwaCWa | ||||
ጰይት | ጰPe | ጱPu | ጲPi | ጳPa | ጴPee | ጵP | ጶPo | ጷPwwaPWa | ||||
ጸደይ | ጸSe | ጹSu | ጺSi | ጻSa | ጼSee | ጽS | ጾSo | ጿSwwaSWa | ||||
ፀጳ | ፀSSe | ፁSSu | ፂSSi | ፃSSa | ፄSSee | ፅSS | ፆSSo | |||||
አፍ | ፈfe | ፉfu | ፊfi | ፋfa | ፌfee | ፍf | ፎfo | ፏfwwafWa | ||||
ፕሳ | ፐpe | ፑpu | ፒpi | ፓpa | ፔpee | ፕp | ፖpo | ፗpwwapWa | ||||
፡: | ።:: | ፣, | ፤; | ፥,,-: | ፦:- | ፧?? | ፨:|:** | ‘‘ ‘ | ,,,, | ;; ; | ||
፩‘1 | ፪‘2 | ፫‘3 | ፬‘4 | ፭‘5 | ፮‘6 | ፯‘7 | ፰‘8 | ፱‘9 | ||||
፲’10 | ፳’20 | ፴’30 | ፵’40 | ፶’50 | ፷’60 | ፸’70 | ፹’80 | ፺’90 | ፻‘100 | ፲፻‘1000 | ፼‘10000 | |
